Εξήντα επτά χρόνια από τους 20 νεκρούς του ναυαγίου στη Λίμνη Πλαστήρα

Φέτος συμπληρώνονται εξήντα επτά χρόνια από το ναυάγιο στη Λίμνη Πλαστήρα, στην Καρδίτσα. Στις 5 Δεκεμβρίου 1959 έχασαν τη ζωή τους 20 άνθρωποι, εργάτες από το Νεοχώρι.

Οι περισσότεροι δούλευαν στα έργα κατασκευής της λίμνης και γύριζαν στα σπίτια τους για τη γιορτή του Αγίου Νικολάου. Η βάρκα που τους μετέφερε αναποδογύρισε μέσα σε σφοδρή κακοκαιρία.

Το χρονικό της τραγωδίας μεταφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Γιώργος Καραντώνης. Είναι εκπαιδευτικός και πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Νέων Νεοχωρίου, εγγονός ενός από τους ανθρώπους που πνίγηκαν. Ύστερα από έρευνα τεσσάρων ετών συγκέντρωσε τεκμήρια, μαρτυρίες, φωτογραφίες και άλλο υλικό, άγνωστο ως τότε. Με αυτό συμβάλλει ώστε να μείνει ζωντανή η συλλογική μνήμη για ένα δυστύχημα που συντάραξε την περιοχή.

Το 1959 το φράγμα του Ταυρωπού, έργο μεγάλης κλίμακας, είχε αρχίσει να γεμίζει με νερό το οροπέδιο της Νεβρόπολης. Δεν είχαν κλείσει δύο μήνες από τον κατακλυσμό της τεχνητής λίμνης και στην περιοχή είχε ήδη διαμορφωθεί μια διαφορετική καθημερινότητα. Καλλιεργήσιμες εκτάσεις, βοσκοτόπια και δρόμοι καλύφθηκαν από τα νερά της βροχής. Η σύνδεση των χωριών με την Καρδίτσα μέσω του Τσαρδακίου διακόπηκε. Την ίδια περίοδο κάτοικος του Νεοχωρίου αγόρασε βάρκα και άνοιξε καθημερινά δρομολόγια Τσαρδάκι-Νεοχώρι, για να εξυπηρετεί όσους έμεναν στα γύρω χωριά. Η ζωή στη Νεβρόπολη έμπαινε σε νέα εποχή. Κανείς δεν περίμενε πως η λίμνη, έργο που θα παρήγαγε ηλεκτρική ενέργεια και θα ύδρευε και θα άρδευε ολόκληρη την πεδιάδα της Καρδίτσας και όχι μόνο, θα έφερνε δυστύχημα που η περιοχή δεν είχε ξαναγνωρίσει.

Οι περισσότεροι από τους νεκρούς εργάζονταν στην κατασκευή της λίμνης και επέστρεφαν στα σπίτια τους για τη γιορτή του Αγίου Νικολάου.

Ήταν παραμονή του Αγίου Νικολάου, η 5η Δεκεμβρίου 1959. Είκοσι άνθρωποι, στην πλειονότητά τους εργάτες στα έργα της λίμνης, φορτωμένοι με πράγματα για τις οικογένειές τους, αποφάσισαν να φύγουν από την περιοχή «Τσαρδάκι» για να φτάσουν απέναντι, στο σημείο όπου σήμερα βρίσκεται ο Βοτανικός Κήπος Νεοχωρίου, και να περάσουν τη γιορτή στα σπίτια τους.

Για κανέναν από όσους επέβαιναν στη μοιραία βάρκα η διαδρομή δεν έφτασε στο τέλος της. Η Νεβρόπολη είχε γεμίσει νερό και αυτός ήταν ο ταχύτερος τρόπος να γυρίσουν στα σπίτια τους. Δρόμοι δεν υπήρχαν. Τα νερά τους είχαν αποκόψει και οι καινούριοι δεν είχαν ακόμη διαμορφωθεί. Η δυτική και η ανατολική Νεβρόπολη επικοινωνούσαν με βάρκες. Εκείνη την ημέρα η κακοκαιρία ήταν βαριά. Τους προέτρεψαν να μην επιβιβαστούν και να διανυκτερεύσουν στο Τσαρδάκι, που λειτουργούσε ως καφενείο και παντοπωλείο. Δεν άκουσαν. Ξεκίνησαν. Δεν πρόλαβαν να φτάσουν ούτε στα μισά της διαδρομής. Η βάρκα, υπερφορτωμένη, δεν άντεξε τον δυνατό αέρα και τις άσχημες καιρικές συνθήκες και ανατράπηκε. Και οι είκοσι που επέβαιναν πνίγηκαν. Κολύμπι δεν ήξερε κανείς, ούτε ο βαρκάρης. Σωσίβια ή άλλα μέτρα ασφαλείας δεν υπήρχαν και τα νερά ήταν παγωμένα. Ένας μόνο επιχείρησε να σωθεί, χωρίς αποτέλεσμα. Όλοι εντοπίστηκαν πνιγμένοι στον πάτο της λίμνης έπειτα από πολύ καιρό, ύστερα από έρευνες ομάδων δυτών. Τα νέα συντάραξαν ολόκληρη την Ελλάδα και η περιοχή μπήκε σε πένθος. Ήταν, ως τότε, το μεγαλύτερο ναυτικό δυστύχημα σε γλυκό νερό.

Το 2019 ο Παναγιώτης Νάνος, τότε νεοεκλεγείς δήμαρχος Λίμνης Πλαστήρα και συγγραφέας Τοπικής Ιστορίας, πήρε την πρωτοβουλία για διημερίδα με αφορμή τα εξήντα χρόνια από τη δημιουργία της λίμνης.

Η πρώτη ημέρα ήταν αφιερωμένη στους πρώτους νεκρούς. Σε δήλωσή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο ίδιος λέει πως η Ιστορία αποτελεί πολύτιμο πόρο για την ανάπτυξη μιας περιοχής. Το ιστορικό της δημιουργίας και τα θύματα του τραγικού ναυαγίου, αναφέρει, είναι μέρος ενός μεγαλεπήβολου έργου που άλλαξε τη μοίρα του τόπου. Συγκεντρώθηκε πολύτιμο φωτογραφικό και άλλο υλικό, το οποίο εκτίθεται μόνιμα στον Βοτανικό Κήπο. Πρόκειται για τεκμήρια της αγροτικής παραγωγής και της οικονομικής ζωής του τόπου, ενός οροπεδίου που σημάδεψε την Ιστορία, στα νεότερα χρόνια, με την Εθνική Αντίσταση και το αντάρτικο αεροδρόμιο. Πέρα από τον άδικο πνιγμό των 20 αντρών, από τους οποίους οι 17 ήταν από το Νεοχώρι, η κατασκευή της λίμνης στέρησε εύφορα χωράφια από τις κοινότητες. Οι κάτοικοι έχασαν κρίσιμα εισοδήματα και αυτό οδήγησε σε μαζική μετανάστευση. Σήμερα, σημειώνει, η λίμνη Πλαστήρα είναι πηγή ζωής και στέρεη βάση οικονομικής και τουριστικής ανάπτυξης, κομμάτι της ταυτότητας του τόπου. Στις τοπικές κοινωνίες η μνήμη των αδικοχαμένων μένει ζωντανή. Το 2027 συμπληρώνονται 100 χρόνια από την επίσκεψη του πρώτου κλιμακίου που έφερε ο Πλαστήρας στην περιοχή, για να γνωμοδοτήσει αν ήταν εφικτά το έργο και η δημιουργία της λίμνης. Εκείνη η επίσκεψη ήταν η αρχή. Ο δήμος θα εκδώσει επετειακό λεύκωμα και ένα κεφάλαιό του θα αφιερωθεί στο τραγικό δυστύχημα, με σπάνιες φωτογραφίες.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow